Reliplan in Cobouw

Cobouw interview

Nieuws

Specialist religieus en maatschappelijk erfgoed: ‘Ik heb gevoel voor wat er in kerken gebeurt’

Sinds een halfjaar is Chris Schaapman directeur van Reliplan, specialist in religieus en maatschappelijk erfgoed. Hij roept kerkgemeenschappen op na te denken wat ze met hun vastgoed willen. “Het liefst vóór ze financieel met hun vingers tussen de deur zitten.”

Was het een grote stap van een woningcorporatie naar Reliplan?
“Dat was het zeker, van eindverantwoordelijke in een semipublieke functie naar een veel compacter bedrijf. Het is meer ondernemen en minder leidinggeven.”

Waar zit dat ondernemen in?
“In het benaderen van kerkgenootschappen en -eigenaren om hen te helpen met advies bij verkoop, verhuur en herbestemming, al dan niet gedeeltelijk. Dat betekent advies- en offertegesprekken voeren en adviesdiensten uitvoeren. Wij worden gebeld, maar we gaan ook actief op zoek.”

Waar komt uw interesse voor religieus erfgoed vandaan?
“Zowel vanwege de monumentale waarde als om wat een kerk kan betekenen voor een kerkgemeenschap, een buurt of een dorp. En het zijn vaak gewoon mooie gebouwen. Voor de echt oude kerken heb ik al langer liefde. We zijn lid van de Stichting Oude Groninger Kerken, in de regio waar mijn vrouw en ik allebei gestudeerd hebben. En we zijn zelf ook kerkelijk. Daardoor heb je gevoel voor wat er gebeurt in de wereld van de kerken. Met mijn achtergrond vanuit zowel welzijn en zorg als vastgoed komt bij Reliplan voor mij veel samen.”

Wat zijn de voornaamste knelpunten bij herbestemming van kerken?
“Je ziet vaak religieuze en emotionele aspecten: afscheid nemen van de kerk als kerk. In sommige gevallen het monumentale aspect en het maatschappelijke aspect: we houden van de kerktoren in onze wijk en ons dorp als baken en herkenningspunt. En ten slotte het financiële aspect. Als je die aspecten allemaal bij elkaar brengt, moet er iets uit komen wat voldoende draagvlak en draagkracht heeft. Soms wordt een kerk te snel verkocht is en blijft lang onduidelijk wat er daarna gaat gebeuren. Wij proberen met de kerkelijke gemeenschap aan de voorkant van het proces te zitten, zodat ze regie houdt over de nieuwe functie van de kerk.”

Onder uw leiding moet Reliplan verder groeien en professionaliseren. Hoe gaat u dat doen?
“Mijn voorganger heeft ervoor gezorgd dat de bedrijfsvoering keurig gedigitaliseerd is. Ik ben aangetrokken om meer naar buiten te gaan en het bedrijf verder te laten groeien. Ik zie dat langs twee lijnen. Aan de ene kant is er een toenemende leegstand en daarmee een toenemende vraag naar onze diensten. Daar willen we op inspelen door kerkgemeenschappen te benaderen. Aan de andere kant hebben we onze dienstverlening verbreed. We proberen eerder met kerkgemeenschappen in gesprek te komen over een toekomstige bestemming. Nu gebeurt het nog regelmatig dat ze bij ons aankloppen en zeggen: wij moeten nú de kerk verkopen.”

U steekt altijd veel tijd en energie in nevenfuncties. Waarom?
“Het toont mijn maatschappelijke betrokkenheid en mijn behoefte om breed bezig te zijn. Ik ben niet iemand die met één thema veertig uur per week bezig kan zijn. Ik kijk altijd hoe ik zaken met elkaar kan verbinden om er samen meer te maken. Dat past bij mij en zo kan ik kerkgemeenschappen beter helpen, omdat je bij herbestemming ook breed moet zoeken naar oplossingen.”

Ziet u al dat de kerkelijke wereld last heeft van de coronacrisis?
“Voor veel kerkgemeenschappen lopen de inkomsten sterk terug. De verhuringen liggen nu op nul. Daarmee wordt de financiële druk op kerken groter, terwijl onzeker is hoelang het allemaal duurt. Ze komen sneller voor de keuze te staan om iets anders te gaan doen, terwijl ze tegelijkertijd minder financiële ruimte hebben om lang na te denken over een oplossing. Mijn oproep is daarom: begin zo snel mogelijk na te denken over wat je als kerkgemeenschap wil, waar je over tien jaar wilt staan en wat er nodig is om daar te komen, ook met je vastgoed. Daar willen wij graag bij begeleiden, het liefst op een moment dat een kerkgemeenschap nog niet financieel met de vingers tussen de deur zit, want op zo’n moment moet je snel handelen, en dat kost altijd meer geld dan wanneer je de tijd hebt.”

Wat betekent dat voor Reliplan?
“Het betekenen dat kerken sneller bij ons aankloppen om hen in dit proces te begeleiden, maar wel minder financiële middelen hebben. Het is dus een mogelijkheid voor ons, maar dat is niet alleen maar positief.”

Eerste publicatie door Yvonne Ton op 17 apr 2020

Artikel integraal: www.cobouw.nl/bouwbreed/nieuws/2020/04/specialist-religieus-en-maatschappelijk-erfgoed
Foto: Suzanne van de Kerk

Meer nieuws

Begin met typen en druk op enter om te zoeken